Laatste melding: gisteren 11:32 · Lierderholthuis, Overijssel

Achtergrond en beleid

Wolvenmonitoring: wat Nederland meet en wat niet

Wolven tellen is geen eenvoudige hoofdtelling. De officiële monitoring combineert toevallige meldingen met gericht veldwerk en onderscheidt hard bewijs van onbevestigde aanwijzingen. Daardoor zijn uitkomsten controleerbaar, maar nooit volledig zonder onzekerheid.

Gepubliceerd · Inhoud gecontroleerd · Redactie WolfAlert

Kort antwoord

BIJ12 coördineert namens de provincies het landelijke Wolvenmeldpunt; de Zoogdiervereniging voert het meldpunt uit en Wageningen Environmental Research analyseert DNA. Meldingen worden volgens internationaal afgestemde criteria gevalideerd. DNA uit onder meer uitwerpselen, haren en bijtwonden kan soort, individu, geslacht en verwantschap aantonen; cameravallen en veldsporen helpen territoria en voortplanting vaststellen. Het aantal genetisch gevonden individuen is een minimum, geen volledige volkstelling.

BIJ12 Monitoringplan en Jaarrapportage wolven 2025, stand 27 augustus 2026 · Laatst gecontroleerd op 27 augustus 2026

Passief en actief zoeken

Passieve monitoring bestaat uit toevallige waarnemingen en gevonden sporen van publiek, terreinbeheerders en anderen. Actieve monitoring is gericht zoeken, bijvoorbeeld met cameravallen, sporenroutes en het verzamelen van uitwerpselen. Beide lopen het hele jaar. Actief onderzoek wordt intensiever wanneer herhaalde aanwijzingen duiden op vestiging, maar toegang tot terrein en zoekinspanning verschillen per gebied.

Van melding naar zekerheid

Deskundigen beoordelen materiaal volgens de internationaal gebruikte SCALP-systematiek. C1 is hard bewijs, zoals een bruikbaar DNA-profiel, een dood dier of ondubbelzinnig beeld. C2 is een door een deskundige bevestigde indirecte aanwijzing, bijvoorbeeld goed gedocumenteerde prenten of bijtsporen. C3 omvat niet-bevestigde meldingen die wel mogelijk op een wolf wijzen. Een oprechte zichtmelding zonder controleerbaar bewijs kan dus informatief zijn, maar bewijst op zichzelf geen aanwezigheid.

Wat DNA wel en niet vertelt

WENR onderzoekt materiaal uit monitoring en schadegevallen. Eerst kan worden bepaald of het wolf-DNA is; vervolgonderzoek kan een individu en verwantschappen identificeren. Via het CEwolf-netwerk worden profielen internationaal vergeleken. Niet elk monster bevat voldoende DNA en niet elke wolf laat vindbaar materiaal achter. Daarom betekent 131 met DNA aangetoonde wolven in kalenderjaar 2025: minstens 131 verschillende individuen bemonsterd in dat jaar, niet 131 dieren die gelijktijdig in Nederland leefden.

Cameravallen vullen het beeld aan

Beelden kunnen voortplanting, een minimale groepsgrootte en soms conditie of verwondingen laten zien. In 2025 bevestigde BIJ12 bij tien roedels welpen en registreerde het minimaal 46 welpen op gevalideerde camerabeelden. Ook dit zijn minimumwaarden: niet ieder jong komt herkenbaar in beeld en vroege sterfte kan buiten beeld blijven. Territoria worden afgeleid uit een combinatie van herhaalde waarnemingen, DNA, sporen en voortplanting.

Publieke registraties naast de officiële monitoring

WolfAlert publiceert meldingen met een verificatiestatus en kan sneller laten zien wat mensen rapporteren. Dat is een ander product dan de gevalideerde populatiemonitoring van BIJ12. Een melding op deze site is dus niet automatisch een officiële bevestiging. Lees onze werkwijze, leg plaats, tijd en origineel beeldmateriaal vast en meld bruikbare waarnemingen ook bij het landelijke Wolvenmeldpunt. Tips voor materiaal staan bij wolvensporen herkennen.

Bronnen

Wij controleren de inhoud aan de hand van de bronnen hierboven. Zie je een fout of een verouderde verwijzing? Lees in ons correctiebeleid hoe je die doorgeeft.

Meer in achtergrond en beleid

Alle informatie over wolven →

Zelf een wolf gezien? Geef plaats, tijd en kenmerken door. Na onze eerste beoordeling kan je waarneming in het openbare overzicht verschijnen.

Waarneming doorgeven

Meldingen in jouw buurt Wil je een seintje wanneer er in jouw omgeving een wolf is gemeld? Download de app en blijf op de hoogte.

Wolf melden

Download de app

Kies je telefoon. In de app krijg je meldingen wanneer er in jouw omgeving een wolf is gezien.